Ο δημοσιογραφικός λόγος διακρίνεται για την άσκηση εξουσίας που έχει τη δυνατότητα να εφαρμόσει.Γνωστός ως η τέταρτη εξουσία-μετά από εκτελεστική,νομοθετική,δικαστική εξουσία-επιχειρεί μέσα από τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας να εξυπηρετήσει τα δημόσια συμφέροντα.Καταφέρνει όμως στη σημερινή εποχή να αξιοποιήσει αυτή την δυνατότητα;
Καταρχάς θα πρέπει να ορίσουμε τί λογίζεται ως δημοσιογραφία και τί τέταρτη εξουσία.Δημοσιογραφία λοιπόν ορίζεται η συγκέντρωση πληροφοριών και ειδήσεων,καθώς και η διάδοση τους μέσω των μέσων μαζικής ενημέρωσης με σκοπό και αφετηρία την άμεση και έγκυρη πληροφόρηση των πολιτών.Η έννοια της τέταρτης εξουσίας προέρχεται από την φιλελεύθερη θεώρηση των μέσων η οποία ορίζει τα ΜΜΕ ως προστάτες της δημοκρατίας και εκφραστές της βούλησης και της φωνής του λαού στους διαδρόμους της εξουσίας.Ακόμα τα ΜΜΕ οφείλουν να δρούν ελεγκτικά απέναντι στο κράτος,να παρέχουν ενημέρωση σχετική με δημόσια ζητήματα σε όλες τις ομάδες ανθρώπων και να λειτουργούν ως επικοινωνιακός δίαυλος ανάμεσα στους κυβερνώντες και τον λαό.
Σύμφωνα με αυτή την θεώρηση ο δημοσιογράφος θα πρέπει να είναι αντικειμενικός φορέας ειδήσεων,συγκεντρωμένος στο περιεχόμενο του άρθρου του χωρίς εξωτερικές παρεμβολές ώστε το αποτέλεσμα να βρίσκεται όσο το δυνατόν πιο κοντά στην πιστή αναπαράσταση της αλήθειας.Κάτι τέτοιο όμως είναι εξ' ορισμού αδύνατον. Εφόσον μπαίνουν στη μέση ζητήματα όπως η επιλογή μιας είδησης ανάμεσα σε τόσες άλλες, ο χρόνος και ο τόπος στον οποίο αυτή θα αναπαραχθεί, το προσωπικό ύφος και ο σχολιασμός του δημοσιογράφου, καταρρίπτεται αμέσως η αντικειμενικότητα, και φανερώνεται η χροιά του υποκειμενικού που υπάρχει σε κάθε δημοσιογραφική δραστηριότητα.
Υπάρχει όμως και μια δεύτερη θεώρηση του δημοσιογραφικού λόγου ως εξουσία,η οποία αντιτίθεται στην προηγούμενη και μοιάζει να βρίσκεται πιο κοντά στην πραγματικότητα.Αυτή η δεύτερη προσέγγιση θεωρεί ότι τα μέσα δεν κατάφεραν ποτέ να ανεξαρτητοποιηθούν πλήρως από το σύστημα της εξουσίας με αποτέλεσμα να γίνουν και αυτά μέρος της.Κατά αυτό τον τρόπο αναιρείται η έννοια της τέταρτης εξουσίας όπως την ορίσαμε προηγουμένως και φανερώνεται η δύναμη των μέσων πάνω στον λαό,σύμφωνα με την οικονομική και πολιτιστική ελίτ που είναι στην εξουσία.Με άλλα λόγια,τα ΜΜΕ έχουν ξεφύγει της αρχικής τους αποστολής για αδέσμευτη πληροφόρηση του πολίτη και ελεγκτική δράση απέναντι στο κράτος,έχοντας καταντήσει υποχείρια του συστήματος και των συμφερόντων που το περικλείουν.Χειραγωγούν τον λαό παράγοντας μια πραγματικότητα που από την μια μπορεί να υφίσταται και να είναι η αληθινή,παρουσιάζοντας την όμως από την πλευρά που ορίζουν τα συμφέροντα.Δεν είναι ανάγκη λοιπόν να αποκρύψουν μια είδηση,αφού αρκεί απλά να την παρουσιάσουν από διαφορετική πλευρά πετυχαίνοντας ανώδυνα το ίδιο αποτέλεσμα,την μονοδιάστατη διαστρέβλωση της πραγματικότητας.
Αυτή η κατάληξη των μέσων είναι αναπόφευκτη αν σκεφτεί κανείς ότι και τα ίδια ανήκουν σε εταιρείες ολιγοπωλιακών η ακόμα και μονοπωλιακών συμφερόντων ,κάτι που εξ'ορισμού αλλοιώνει τον ρόλο τους ως προστάτη του λαού και τα μετατρέπει σε φορείς ιδιωτικών συμφερόντων.Επίσης τα ΜΜΕ,οι ιδιοκτήτες τους και οι δημοσιογράφοι που εργάζονται σε αυτά είναι μέρος του κατεστημένου. Δεν μπορούμε να ξεχνάμε τις πολιτικές τους δεσμεύσεις, τη δύναμη που τους ασκείται από ηγετικές ομάδες, τη σχέση που επιδιώκουν να έχουν με την κυβέρνηση και τη νομοθεσία στην οποία υπόκεινται. Όλα αυτα περιορίζουν την ανεξάρτητη δημοσιογραφία στα όρια του επιτρεπτού και του δυνατού έτσι όπως καθορίζεται από το καπιταλιστικό σύστημα.Τελικά ένα σύστημα που κεφαλαιοκρατικά ευνοεί τους λίγους και δυνατούς και αδιαφορεί για τους πολλούς και αδύναμους,πώς περιμένει κανείς να αφήσει ανεξέλεγκτο και ανεξάρτητο το μέσο με το οποίο διαμορφώνεται η ίδια η εικόνα του συστήματος;;;
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου